خبر نامه شب تاب در این شب سیاهم گم گشت راه مقصود – از گوشهای برون آی ای کوکب هدایت.
در شرایطی که یک نیروی دریایی مقتدر بین المللی با همکاری کشورهای عربی منطقه و آمریکا و انگلستان و فرانسه و آلمان و دانمارک و اخیرا مشارکت هندوستان و کره جنوبی برای تامین امنیت کشتیرانی در آبهای آزاد تنگه هرمز تشکیل شده و نیوری دریایی بریتانیا ناوشکن های مجهز و پیشرفته خود را به دریای عمان و خلیج فارس ارسال کرده است،…. سعد الله زارعی و حسین شریعتمداری نمایندگان اتاق خالی از فکر “کیهان خامنه ای” برای دلخوشی دادن به بسیجیهای وارفته تحلیلهای ضد واقعیت و بسیار پوچ سرهم بندی کرده و انتشار داده اند:
به گزارش مشرق، «سعدالله زارعی» در یادداشت روزنامه «کیهان» نوشت:
زدهشدن پهپاد پیشرفته آمریکا پس از ورود به آسمان ایران و توقیف نفتکش استناایمپرو از سوی نیروی دریایی سپاه پاسداران، نشان داد که اوضاع تحت کنترل آمریکا و انگلیس نیست.
این روزها بحثی مطرح شده که بعضی با اغراق نام آن را «جنگ نفتکشها» گذاشتهاند. و صدالبته جنگی رخ نداده و حکایت همه نفتکشهایی که طی یک تا دو ماه اخیر درگیر حوادثی شدهاند، یکی نیست. اما به هر حال در فضای دو ماه اخیر، نفتکشها محور مباحث سیاسی بودهاند تا جایی که غربیها برای رفع نگرانیهای عمیق خود، از تشکیل نیروی بینالمللی ویژه حفاظت از نفتکشها در تنگههرمز سخن گفتهاند. حوادث دو ماه اخیر به همان میزان که به وجه تحلیلی منطقه اضافه کرد، سبب سفرهای پیدرپی مقامات مختلف در دو سطح بینالمللی و منطقهای به پایتختهای این منطقه و بهخصوص تهران گردید. صدای پرطنین سعودیها، اماراتیها و اسرائیلیها علیه ایران تا حد زیادی پایین آمد و در مطبوعات عربی و عبری منطقه در مورد ایران جانب احتیاط در نظر گرفته شد. بعضی از تحلیلگران هم معتقدند ما اساساً وارد دوره جدیدی از موازنه نظامی و سیاسی در منطقه شدهایم و باید از افق دیگری به صحنه تحولات نگاه کرد. در این میان در کنار چشمان نگران محور آمریکا، دولتهای اروپای مرکزی و دولتهای عربی و رژیم اسرائیل، نوعی برق رضایت در چشم دولتهای ایران، روسیه، چین، اسپانیا و…، کشورهای محور مقاومت و جنبشهای مقاومت دیده میشود. برای تحلیل صحنه، بد نیست بازگشتی به عقب داشته باشیم:
۱ـ انگلیسیها در ماجرای نفتکش ایرانی به «نیابت» از آمریکا وارد عمل شدند. هدف این بود که به ایران نشان دهند، هیچ راهی برای فرار از تحریمهای نفتی وجود ندارد و چارهای جز تسلیم و یا پذیرش شکست ندارد.
۲ـ توقیف نفتکش ایران در تنگه جبلالطارق به این معنا بود که نه تنها صادرات نفت ایران در تحریم است، بلکه نفتکشهایی که از مقصد ایران یا به مقصد ایران در حرکتند، نیز امنیت ندارند. در عین حال اقدام ضدایرانی انگلیس در جبلالطارق در واقع یک اقدام سمبلیک بود که با هدف ترساندن خریداران آسیایی نفت ایران صورت گرفت.
۳ـ تحلیل غلط انگلیسیها این بود که اقدامی میکنند و کنار میروند و نتیجه این میشود که صادرات نفت ایران کاملاً به صفر میرسد و این اگرچه برای شرکای اروپایی بهدلیل گران شدن قیمت نفت ضرر دارد، اما این کشور بهدلیل برخورداری از نفت دریای شمال و نیز وعدههایی که در زمینه دریافت نفت مجانی از امارات گرفته، ضرر نمیکند. ضمن آنکه میتوانست از آمریکا هم حق حساب بگیرد. انگلیس به هیچ وجه تصور تکرار حادثه و تبدیل یک حادثه به یک وضعیت نداشت؛ چرا که نه خود آمادگی تکرار اقدام ضدایرانی داشت و نه تحمل اقدام متقابل و به خصوص تکرار اقدام از سوی ایران را داشت. کاملاً واضح بود که تکرار حادثه، امنیت صادرات نفت را برای همه به خطر میاندازد و مجموعه غولهای فروشنده و خریدار نفت را با چالش جدی مواجه میکند.
۴ـ مواضع آمریکاییها، کشورهای اروپایی و دبیرکل سازمان ملل و تفاوت این مواضع به خوبی آنچه گفتیم را تأیید میکند. آمریکاییها بلافاصله پس از توقیف نفتکش ایران توسط یگان نظامی دولت تحت قیمومیت جبلالطارق، اقدام انگلیس را تأیید کردند، این در حالی بود که مقامات فرانسه و آلمان از آنچه در جبلالطارق پیش آمده، ابراز نگرانی کرده و خواهان حل مسئله شدند. موگرینی رئیس وقت شورای سیاست خارجی اتحادیه اروپا خواستار توضیح انگلیس شد و دبیرکل سازمان ملل ابراز نگرانی کرد و خواهان مراقبت از امنیت خطوط دریانوردی شد.
۵ـ اقدام به توقیف نفتکش ایران، به نوعی واکنش به انهدام پهپاد بسیار پیشرفته آمریکا هم بود و این وجه نیابتی اقدام انگلیس علیه ایران را پررنگتر میکند. در واقع انگلیس با این اقدام ضمن آنکه تلاش کرد تا خبر زدهشدن پیشرفتهترین پهپاد آمریکا و به طور کلی پیشرفتهترین پهپاد دنیا توسط نیروهای نظامی ایران را از بین ببرد و از دید رسانهها و در واقع از دید افکار عمومی دور کند، ضربهای به ابهت ایران که بعد از ماجرای پهپاد و پارهای اتفاقات دیگر برجستگی زیادی پیدا کرده بود، نیز وارد نماید اما از آنجا که فاصله بین انهدام هواپیمای نظامی آمریکا توسط ایران با توقیف نفتکش ایران توسط انگلیس زیاد بود، چندان موفق هم نبود.
۶ـ سیزده روز پس از توقیف نفتکش ایران در جبلالطارق، ایران با استفاده از نیروی نظامی، نفتکش استیوان انگلیس را توقیف و در همان ساعت اول رسماً اعلام کرد و نفتکش را به سمت سواحل ایران هدایت کرد. توقیف نفتکش غیرنظامی توسط نیروی نظامی یک مسئله بود و عدم اقدام آمریکا و… در آزادسازی این نفتکش یک مسئله دیگر بود و بیانگر اعتراف به تغییر در موازنه امنیتی میباشد.
۷ـ واکنش ۲۷تیرماه ایران به توقیف ۱۳تیرماه نفتکش خود -گریس ۱- یک اقدام مهم و اساسی به حساب میآید. اقدام ایران و اقدام انگلیس از نظر ماهوی، دارای تفاوت مهم میباشد، انگلیس در آبهای دور از سرزمین خود و دور از سرزمین ایران یک نفتکش بیدفاع را توقیف کرده و بدون دغدغه امنیتی به نقطهای در سواحل منطقه تحت قیمومیت خود منتقل گردانیده است؛ اما ایران نفتکش «استناایمپرو» را اگرچه در آبهای بینالمللی، اما نزدیک ساحل خود و در شرایطی که دهها ناو جنگی آمریکا، انگلیس و فرانسه در نزدیکیهای نفتکش توقیف شده بودهاند، توقیف کرده و به سمت سواحل خود -که نیازمند چند روز طی مسافت بوده- منتقل کرده و در عین حال از پایگاههای نظامی و ناوهای جنگی آنان تیری به سمت تجهیزات و نیروهای ایرانی منتقلکننده شلیک نشده است! در واقع در این صحنه آمریکا و انگلیس و عوامل منطقهای آن ناگزیر بودهاند، فقط صحنه را تماشا کنند، تا از بدتر شدن اوضاع جلوگیری نمایند. این به معنای آن است که الگوی امنیتی منطقه و حتی جهان در حال دگرگونی اساسی است.
۸ـ آمریکا و انگلیس از «ائتلاف بینالمللی حفاظت از کشتیها در تنگه هرمز» سخن گفتهاند اما واقعیت این است که اگر آنان به خود اجازه اقدام داده بودند، میتوانستند مانع یگان دریایی سپاه که نفتکش بزرگ استناایمپرو را به سمت ایران هدایت کرد بشوند اما چرا این کار را نکردند؟ دلیل آن این است که آنان مدتهاست کنترل این منطقه را از دست دادهاند و قادر به کنترل آنچه پس از هر اقدام آنان روی میدهد نیستند. زدهشدن پهپاد پیشرفته آمریکا پس از ورود به آسمان ایران و توقیف نفتکش استناایمپرو از سوی نیروی دریایی سپاه پاسداران، پس از آنکه نفتکش ایران در جبلالطارق از سوی این کشور توقیف شده بود، نشان داد که اوضاع تحت کنترل آمریکا و انگلیس نیست.
۹ـ اقدامات جمهوری اسلامی در این صحنهها از دو صفت «هوشمندی» و «شجاعت» برخوردار بود. اقدامات ایران طی دو ماه اخیر واکنشی و به عبارتی دفاعی بوده است کما اینکه یک بال از دو بال سیاست نظامی جمهوری اسلامی اساساً دفاعی است این به ما مشروعیت زیادی میدهد تا جایی که بعضی مقامات دولت متجاوز انگلیس پس از اقدام این کشور به توقیف گریس۱، آن را غیرقانونی خوانده و واکنش ایران را طبیعی دانستهاند. «گریک موری» سفیر سالهای ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۴ انگلیس در ازبکستان در مصاحبهای اعلام کرد: «بدون شک اقدام انگلیس غیرقانونی است». ایران در اقدام دفاعی، نشان داده آنچه اصالت دارد، جنگ نیست؛ بلکه رعایت حقوق و شئون ملی است. بال دیگر سیاست جمهوری اسلامی، توسل به اقدامات بازدارنده میباشد. بهگونهای که مانع طمعورزی به آب و خاک و امنیت و معیشت مردم گردد. ایران اقدام به توقیف نفتکش انگلیسی کرد تا نشان دهد جریان عادی نفت، حقوقی یک طرفه برای مخالفان ایران نیست و در ضمن ارزش متعالی «امنیت» فقط جنبه فیزیکی ندارد و شامل هر اقدامی میشود که احساس امنیت و امید را در مردم ایران اضافه کند و متقابلاً از نگرانیهای آنان نسبت بهآینده بکاهد. بر این اساس ایران در دو اقدام اخیر و بهخصوص در ماجرای نفتکش استناایمپرو به غرب نشان داد که حاضر است برای رسیدن به نقطه اطمینان، به «نقطه جوش» نزدیک شود. غرب اگر در تئوریهای فریبنده خود که در آکادمیها از آن بحث میکند، توصیه میکند ریسک را بپذیرید تا پیروز شوید، در مکتب انسانی اسلامی، مقاومت توصیه میشود بدون آنکه متضمن پذیرش ریسک باشد. در واقع از نگاه مکتب اسلام، خود مقاومت پیروزی است، چرا که با رضوان الهی توأم است و اگر این مقاومت به نتیجه مطلوب هم برسد که براساس سنت و قانون «إِن یَنصُرْکُمُ اللّهُ فَلاَ غَالِبَ لَکُمْ» (آل عمران/ ۱۶۰) تردیدی در به نتیجه رسیدن آن نیست، دو پیروزی به دست آمده است. فرزندان با ایمان ایران این را به خوبی نمایش دادند. فاصله واکنش رهبر معظم انقلاب اسلامی به توقیف کشتی ایران و فرمان ضمنی به «فرزندان انقلابی» برای زدن سیلی به «انگلیس خبیث» به سه روز نرسید و کار تمام شد. این در حالی بود که اعلام رسمی اقدام عنقریب ایران میتوانست بر درجه هوشیاری «انگلیسیهای خبیث» بیفزاید و کار را قدری هم دشوارتر کند. اما کار در دشواری، خود نوعی قدرتنمایی مضاعف است که همه آن را دیدند.
اقدام مقتدرانه ایران نقطه عطفی در تغییر معادله قدرت منطقه به نفع ایران اسلامی است و به جهانیان نشان داد دشمنان ما آدمهای کوچکی هستند که فقط سایه بزرگ دارند!
به گزارش مشرق، «حسین شریعتمداری» در یادداشت روزنامه «کیهان» نوشت:
درباره جزئیات سفر یوسف بن علوی، وزیر خارجه عمان به تهران اگرچه خبری منتشر نشده و طرفین به بیان کلیات بسنده کردهاند اما شواهد موجود حکایت از آن دارد که ماموریت ویژه ایشان رایزنی با مقامات کشورمان و میانجیگری در ماجرای نفتکشهای توقیف شده ایران در تنگه جبلالطارق و نفتکش انگلیس در تنگه هرمز است و از سوی دیگر، بدون کمترین تردیدی میتوان گفت انگیزه انگلیس از اعزام بنعلوی، بازسازی حیثیت این کشور است که ایران با توقیف نفتکش انگلیسی برباد داده و پوشالی بودن افسانه اقتدار دریایی آن را در مقابل دید جهانیان به تماشا گذاشته است. ضمن آنکه در پی ارسال این پیام به ایران بوده است که اگر تسلیم خواسته غرب نشود باید از صدور نفت خود چشم بپوشد که شرح این بخش از ماجرا فصل جداگانهای میطلبد.و اما، گزینههای پیشروی نمیتواند از سه حالت خارج باشد. حالت اول آنکه؛ ابتدا ایران نفتکش انگلیس را آزاد کند و سپس انگلیس به توقیف نفتکش ایران خاتمه بدهد. حالت دوم اینکه؛ ایران و انگلیس به طور همزمان نفتکشهای توقیف شده را آزاد کنند و حالت سوم اینکه؛ ابتدا انگلیس نفتکش ایران را آزاد کند و سپس ایران به توقیف نفتکش انگلیس خاتمه بدهد.
حالت اول، غیر قابل پذیرش و با منطق حقوق بینالملل نیز ناسازگار است چرا که دولت انگلیس بدون هیچ عذر و بهانه قانونی و صرفا به نیابت از آمریکا و با انگیزه بازسازی حیثیت برباد رفته آمریکا در جریان انهدام پهپاد فوقپیشرفته و متجاوز آن کشور توسط ایران، دست به توقیف نفتکش ایرانی زده است. این نکتهای است که بسیاری از مقامات و رسانههای مطرح انگلیس به آن اعتراف کرده و دولت متبوع خود را به خاطر دنبالهروی از آمریکا و برخورد نیابتی با ایران، تقبیح و ملامت کردهاند. اما در سوی دیگر، نفتکش انگلیسی به جرم نقض چندگانه قوانین بینالمللی دریانوردی از جانب ایران توقیف شده است. بنابراین توقیف نفتکش انگلیس حق قانونی ما و توقیف نفتکش ایرانی، نقض قانون از سوی دولت انگلیس بوده است و بدیهی است که پیشقدم شدن ایران در رفع توقیف کشتی انگلیس، باجدادن به مجرم تلقی شده و با حیثیت حقوقی و جهانی کشورمان در تعارض خواهد بود.
حالت دوم نیز به دلایل پیش گفته نمیتواند و نباید مورد قبول کشورمان باشد، چرا که این تلقی را به دنبال خواهد داشت که گویی ما نیز مانند انگلیس دست به یک اقدام غیرقانونی زدهایم و اکنون هر دو طرف به طور همزمان از اقدامات غیرقانونی خود دست میکشیم! بدیهی است که در این میان دزدی دریایی انگلیس نادیده گرفته میشود و جرم بزرگی که مرتکب شده است به حاشیه میرود.
حالت سوم، یعنی پیشقدم شدن انگلیس در رفع توقیف نفتکش ایران نیز اگرچه به مطلوب نزدیکتر است و از اقتدار ایران اسلامی و عقبنشینی روباه پیر حکایت میکند، اما لازم است با عذرخواهی رسمی انگلیس از ایران و تضمین کافی که دیگر دست به دزدی دریایی نخواهد زد، همراه باشد. این برخورد حق قانونی و شناخته شده ماست و انتظار آن است که دستاندرکاران سیاست خارجی کشورمان اجازه ندهند نمایش اقتدار مثالزدنی ایران در توقیف نفتکش متجاوز انگلیس از فهرست افتخارات ایران اسلامی خط بخورد! چرا که اقدام مقتدرانه ایران نقطه عطفی در تغییر معادله قدرت منطقه به نفع ایران اسلامی است و به جهانیان نشان داد دشمنان ما آدمهای کوچکی هستند که فقط سایه بزرگ دارند!
تنها راهحل ماجرای نفتکشها
نفتکش انگلیسی
انگلیس که در جریان توقیف نفتکش خود از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ذلیل و حقیر شده، ظاهرا بهدنبال بازسازی وجهه خود از طریق فرستادن میانجی است.
به گزارش مشرق، شنبه ۵ مرداد، «یوسف بن علوی» وزیر خارجه ۷۴ ساله عمان، وارد کشورمان شد و با حجتالاسلام روحانی رئیس جمهور، محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه و دریابان علی شمخانی دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان دیدار و گفتوگو کرد. گرچه وزارت خارجه عمان پیشتر اعلام کرده بود، سفر بن علوی به تهران، در چارچوب روابط دوجانبه میان مسقط و تهران و به منظور رایزنی مستمر میان طرفین بهویژه درباره تحولات اخیر منطقه انجام میشود. اما برخی رسانهها، تنش میان تهران و لندن پس از ماجرای نفتکشها را سوژه رایزنیهای بنعلوی دانستهاند و حضور وزیر خارجه عمان در ایران را با سفر هفته گذشته «عادل عبدالمهدی» نخستوزیر عراق به تهران، در یک راستا دانستهاند.
روزنامه «الاخبار» لبنان هفته گذشته و در جریان سفر «عادل عبدالمهدی» نخستوزیر عراق به تهران نوشت که این سفر بنا به درخواست انگلیس و در راستای تلاش بغداد برای کاهش تنش میان انگلیس و ایران صورت گرفته است.منابع مذکور اعلام کردند که «دولت انگلیس خواستار مداخله بغداد شده است… مسئلهای که بیانگر تمایل انگلیس به رسیدن به راهکار و عدم تنش است؛ بر عکس آنچه از مواضع سختگیرانه مسئولان انگلیسی استنباط میشود».پیش از اینکه عبدالمهدی عازم تهران شود، «پنی موردانت» وزیر دفاع انگلیس با وی تماس تلفنی داشت. در بیانیه دفتر نخستوزیر عراق اعلام شد که در جریان این تماس، بر «لزوم برقراری امنیت و ثبات در منطقه خلیج [فارس] و خاورمیانه» تأکید شد.
انگلیس بهدنبال بازسازی وجهه خود پس از تحقیر بیسابقه
انگلیس که در جریان توقیف نفتکش خود از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامیذلیل و حقیر شده، ظاهرا بهدنبال بازسازی وجهه خود از طریق فرستادن میانجی است، حال آنکه تنها راهحل ماجرای نفتکشها، عذرخواهی بابت راهزنی دریایی و ارائه ضمانت مبنی بر عدم تکرار اینگونه رفتارهاست.دولت انگلیس بامداد روز پنجشنبه ۱۳ تیرماه یک نفتکش حامل ۲میلیون بشکه نفت ایران را بهصورت کاملا غیرقانونی در سواحل تنگه جبلالطارق توقیف کرد و در واقع جرقه آتش تنشها در ماجرای توقیف نفتکشها توسط انگلیسها زده شد.نکته قابل تأمل اینکه در حالی انگلیس مدعی شد، توقیف این کشتی با هدف ممانعت از نقض تحریمهای اتحادیه اروپا علیه سوریه انجام گرفته که دولت اسپانیا که بر سر حاکمیت بر آبهای اطراف جبلالطارق با لندن اختلاف دارد، در بیانیه تأکید کرد که انگلیس این اقدام را به درخواست آمریکا انجام داده است.
به عبارت دیگر انگلیس که در برجام متعهد شده بود ضمن مقابله با تحریمهای بانکی و مالی، از ایران نفت بخرد نه تنها به این تعهد خود عمل نکرد، بلکه حتی علیه صادرات و فروش نفت ایران به دیگر کشورها نیز کارشکنی کرد.
همین موضوع سبب شد تا تنها ۳ روز بعد خبر توقیف نفتکشهای انگلیسی توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامیدر خلیج فارس در صدر اخبار رسانههای بینالمللی و منطقهای قرار بگیرد. گرچه برخی محافل سیاسی و رسانهای سعی داشتند بدون اشاره به نقش انگلیس در شروع ماجرا، جمهوری اسلامیرا به تنش آفرینی در منطقه خلیج فارس متهم کنند، حال آنکه اقدام ایران در راستای مقابله به مثل با اقدام انگلیس در توقیف نفتکش «گریس۱» در تنگه جبلالطارق دارای مبنا و قائده در حقوق بینالملل بود.
این قبیل سفرها را به منزله میانجیگری نمیدانیم
نکته قابل تأمل اینکه رسانههای سرشناس انگلیسی، تقریبا در یک موضوع اتفاق نظر داشتند و آن این بود که آنها درباره واکنش قاطعانه ایران به توقیف نفتکش «گریس ۱» در جبلالطارق، احساس حقارت کردهاند.
شرایط بهگونهای است که انگلیسیها باید برای توقیفنشدن کشتیهایشان و عبور از تنگه هرمز جشن بگیرند! حالا همانها دنبال واسطه میگردند تا درگیری سر نفتکشها را آبرومندانه تمام کنند و حال آنکه روز اول، کلی لاف زدند و قیافه ابرقدرتها را به خود گرفتند.
نهایتاً اینکه روز گذشته علی ربیعی سخنگوی دولت در پاسخ به سؤالی مبنی بر تفسیر سفر وزیر خارجه عمان به تهران بهعنوان میانجی برای حل تنش بین ایران و انگلیس به درستی تأکید کرد: ما از اینکه کشورهایی بخواهند خیر خواهانه دیدگاههای خود را با ما درخصوص مسائل منطقه مطرح کنند استقبال میکنیم، ولی این قبیل سفرها به منزله میانجیگری نیست.
وی یادآور شد: توقیف نفتکش از سوی ما مبنای حقوقی دارد؛ چرا که نفتکش انگلیسی مرتکب نقض قوانین بینالمللی شده بود، ولی انگلیس که نفتکش ما را بیدلیل توقیف کرده است، باید هر چه زودتر آن را آزاد کند.
منبع: کیهان
